←  Blog r.pr. Karolina Bartos

Forumprawnicze.info

»

Blog r.pr. Karolina Bartos

Umowa o pracę z kobietą w ciąży zawarta dla pozoru? 26 czerwiec 2014

Umowa o pracę z kobietą w ciąży zawarta dla pozoru?

Wiele osób, w szczególności kobiet zastanawia się nad możliwością zawarcia umowy w okresie ciąży. Zadają sobie pytanie czy taka umowa jest prawnie skuteczna i wiążąca? Czy bez obaw mogą korzystać ze świadczeń związanych z chorobą i macierzyństwem?

Pytania te pojawiają się najczęściej w sytuacji, gdy koleżance czy też innej osobie Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił wypłaty np. świadczenia chorobowego w okresie ciąży.
Zdarzają się w praktyce takie przypadki, że ZUS podważa fakt istnienia między pracodawcą a pracownikiem umowy o pracę, gdyż w jego opinii kontrakt łączący te strony został zawarty dla pozoru, w celu obejścia prawa.


Przenosząc powyższe rozważania na grunt sytuacji pracowniczej, należy zauważyć że z faktem zawarcia umowy o pracę ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych wiąże obowiązek ubezpieczenia emerytalno-rentowego, chorobowego i wypadkowego. Kwestia podlegania ubezpieczeniu społecznemu przez osobę zawierającą umowę o pracę nie jest zależna od jego woli. Obowiązek podlegania ubezpieczeniom wynika bowiem z przepisów prawa. Przepisy prawa z zakresu ubezpieczeń społecznych są przepisami bezwzględnie obowiązującymi. Tym samym zawarcie umowy o pracę powodowało jednoczesny obowiązek podlegania stosownym ubezpieczeniom.
Zatem uzyskanie ochrony gwarantowanej pracowniczym ubezpieczeniem społecznym jest legalnym celem zawierania umów o pracę. Orzecznictwo SN stanowi, iż powyższe uzyskanie ochrony może być głównym motywem wyboru świadczenia pracy w ramach stosunku pracy, zamiast wykonywania pracy na innych podstawach prawnych. Należy również zaznaczyć, iż podejmując decyzję o sposobie zarobkowania strony mają swobodę wyboru zarówno podmiotu, z którym negocjują umowę, jej rodzaju (tu; umowa o pracę, umowa zlecenia itp.). Między innymi dlatego kobietom ciężarnym przysługuje ochrona przed odmową zatrudnienia z powodu ciąży, a odmowa nawiązania stosunku pracy, podyktowana taką przyczyną, jest traktowana jako dyskryminacja ze względu na płeć (wyrok SN z 14 lutego 2006 r., III UK 150/05).

Okolicznością, która może zaważyć na uznaniu umowy za mającą na celu obejście prawa jest brak rzeczywistego wykonywania umowy o pracę.
Istotne znaczenie będzie miało zatem wykazanie, iż w okresie funkcjonowania umowy pracownica wykonywała czynności określone m.in. z zakresie obowiązków, a nie była tylko fikcyjnym pracownikiem. Powyższe stwierdzenie znajduje potwierdzenie w orzeczeniu Sądu Najwyższego, który z dnia 6 marca 2007 r. I UK 302/06, który uznał, iż „dążenie do uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego jako cel podjęcia zatrudnienia, nie świadczy o zamiarze obejścia prawa, jeżeli umowa o pracę jest faktycznie realizowana.

Komentarze